APA 7 Özet (Abstract) ve Anahtar Kelimeler Nasıl Yazılır?

Bir makalenin okunup okunmayacağına çoğu zaman özetine bakılarak karar verilmektedir. Veri tabanlarında arama yapan bir araştırmacı, yüzlerce sonuç arasından kendisi için önemli olanları başlık ve özet üzerinden seçmektedir. APA 7 özet kuralları, bir çalışmanın kısa ama kapsamlı bir tanıtımını sunan özet bölümünün uzunluğunu, içeriğini ve biçimini; özetin ardından gelen anahtar kelimelerin sayısını ve yazımını belirleyen kurallardır.

Özet, çalışmanın tamamı yazıldıktan sonra hazırlanması önerilen ve çalışmanın en çok okunan bölümlerinden biridir. Bu nedenle özetin hem içerik hem de biçim açısından özenle hazırlanması gerekmektedir. Bu yazıda Amerikan Psikoloji Derneğinin özet ve anahtar kelime rehberine dayanarak özetin içeriğini, biçimini, anahtar kelimelerin yazımını ve sık yapılan hataları ele alıyoruz.

APA 7 Özet Gerekli mi?

APA Style’a göre öğrenci ödevlerinde özet ve anahtar kelimeler genellikle gerekli değildir. Öğrencilerin özet yazıp yazmayacaklarını öğretim elemanlarına ya da kurumlarına danışmaları önerilmektedir. Dergiye gönderilecek profesyonel makalelerde ise özet ve anahtar kelimeler her zaman istenmektedir. Tezlerde de Türkçe ve İngilizce özet bulunması Türkiye’deki enstitülerin neredeyse tamamında zorunludur.

APA 7 Özet Uzunluğu

APA Style özetin 250 sözcüğü aşmamasını önermektedir. Akademik dergilerde özetler genellikle 250 sözcükle sınırlandırılmakla birlikte bazı dergiler ve öğretim elemanları farklı sınırlar belirleyebilmektedir. Türkiye’deki enstitüler de tez özetleri için kendi sözcük ya da sayfa sınırlarını belirleyebilmektedir. Bu nedenle özet yazılmadan önce derginin yazar rehberinin ya da enstitünün yazım kılavuzunun incelenmesi önemlidir.

APA 7 Özet İçeriği

Özet, çalışmanın tamamına ilişkin kısa ama kapsamlı bir özet sunmalıdır. APA’nın rehberine göre özet, her biri genellikle bir ya da iki cümleyle ifade edilen şu öğeleri içermektedir:

1. Alanyazının Temel Noktaları

Çalışmanın dayandığı alanyazının en önemli yönleri kısaca belirtilmektedir.

2. Araştırma Problemi

İncelenen problem ya da araştırma soruları açıkça ifade edilmektedir.

3. Hipotezler

Varsa araştırmanın hipotezleri net biçimde belirtilmektedir.

4. Yöntem

Araştırma deseni, örneklem ve örneklem büyüklüğü kısaca tanıtılmaktadır.

5. Bulgular

Çalışmanın temel bulguları özetlenmektedir.

6. Çıkarımlar

Çalışmanın neden önemli olduğu ve bulguların nasıl uygulanabileceği belirtilmektedir.

Bu öğelerin dengeli biçimde yer alması, özetin yalnızca giriş bölümünün kısaltılmış bir hali olmasını önlemektedir. Özette metinde yer almayan bir bilgiye yer verilmemesi gerekmektedir. Özetlerde kaynak gösterimine de genellikle başvurulmamaktadır.

APA 7 Özet Biçimi

Özet, kapak sayfasından sonraki ikinci sayfada yer almaktadır. Sayfanın ilk satırına ortalanmış ve kalın olarak “Abstract” (Türkçe metinlerde “Özet”) başlığı yazılmaktadır. Özet metni bu başlığın bir satır altında başlamaktadır. Özet tek bir paragraf olarak yazılmakta, ilk satırında paragraf girintisi kullanılmamakta ve çift satır aralığıyla yazılmaktadır. Sayfanın dört kenarında 1 inçlik (2,54 cm) kenar boşluğu bırakılmakta, metnin geri kalanında kullanılan yazı tipi özet sayfasında da kullanılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Anahtar kelimeler, çalışmanın en önemli yönlerini yansıtan ve veri tabanlarında dizinleme ile aramada kullanılan sözcüklerdir. APA Style üç ile beş arasında sözcük, sözcük öbeği ya da kısaltma kullanılmasını önermektedir. Anahtar kelimelerin araştırma konusunu, çalışma grubunu, yöntemi ve bulguların uygulama alanını yansıtması beklenmektedir.

Anahtar kelimeler özetin bir satır altında yer almaktadır. “Keywords:” (Türkçe metinlerde “Anahtar Kelimeler:”) etiketi normal bir paragraf gibi girintili, italik ve kalın olmayan biçimde yazılmaktadır. Anahtar kelimeler etiketle aynı satırda, bir boşluk bırakılarak başlamaktadır. Özel adlar dışında küçük harfle yazılmakta, italik ya da kalın yazılmamaktadır. Anahtar kelimeler arasına virgül ve boşluk konulmakta, sonuncusundan sonra nokta konulmamaktadır. Anahtar kelimelerin alfabetik sırayla yazılması zorunlu değildir. Başlıkta zaten yer alan sözcükler yerine konuyu farklı açılardan tanımlayan terimlerin seçilmesi, çalışmanın aramalarda bulunma olasılığını artırmaktadır. Anahtar kelimeler ikinci satıra taşıyorsa ikinci satır girintisiz ve çift satır aralığıyla yazılmaktadır.

APA 7 Özet Örneği

Aşağıdaki örnek, yalnızca özetin yapısını göstermek amacıyla oluşturulmuştur ve gerçek bir çalışmaya ait değildir:

Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin akademik erteleme davranışları ile zaman yönetimi becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Alanyazında erteleme davranışının akademik başarıyla ilişkili olduğu bilinmekle birlikte zaman yönetiminin bu ilişkideki rolü yeterince incelenmemiştir. İlişkisel tarama modelindeki araştırmaya 412 lisans öğrencisi katılmıştır. Veriler iki ölçek aracılığıyla toplanmış ve korelasyon ile regresyon analizleri yapılmıştır. Bulgular, zaman yönetimi becerileri yüksek olan öğrencilerin daha az erteleme davranışı gösterdiğini ortaya koymuştur. Elde edilen bulgular, üniversitelerin rehberlik birimlerinde zaman yönetimine yönelik programların yaygınlaştırılmasının yararlı olabileceğini düşündürmektedir.

Anahtar Kelimeler: akademik erteleme, zaman yönetimi, üniversite öğrencileri, ilişkisel tarama

Bu örnekte araştırmanın amacı, alanyazındaki boşluk, yöntem, örneklem, bulgular ve çıkarımlar birer ya da ikişer cümleyle verilmiştir. Anahtar kelimeler ise konuyu, çalışma grubunu ve yöntemi yansıtacak biçimde seçilmiştir.

Yapılandırılmış Özetler

Bazı dergiler, özellikle sağlık bilimleri alanında, özetin “Amaç”, “Yöntem”, “Bulgular” ve “Sonuç” gibi alt başlıklara ayrıldığı yapılandırılmış özetler istemektedir. Bu tür özetlerde de içerik aynı öğelerden oluşmakta, ancak her öğe kendi alt başlığı altında verilmektedir. Yapılandırılmış özet istenip istenmediği ve alt başlıkların neler olacağı derginin yazım kurallarında belirtilmektedir.

Etkili Bir Özet Yazmak İçin Öneriler

Özetin çalışmanın tamamı yazıldıktan sonra hazırlanması, bulguların ve sonuçların doğru yansıtılmasını kolaylaştırmaktadır. Özette geçmiş zamanla mı geniş zamanla mı yazılacağı alanın ve kurumun alışkanlıklarına göre değişmekle birlikte metin içinde tutarlılık korunmalıdır. Gereksiz giriş cümlelerinden, ayrıntılı istatistiklerden ve açıklanmamış kısaltmalardan kaçınılması önerilmektedir. Özetin her cümlesinin okuyucuya yeni bir bilgi sunması hedeflenmelidir. Özet tamamlandıktan sonra çalışmayı hiç okumamış birine okutulması ve bu kişinin araştırmanın ne yaptığını ve ne bulduğunu anlayıp anlamadığının sorulması, özetin yeterliliğini sınamanın pratik bir yoludur. Tez özetlerinin yazımına ilişkin ayrıntılı öneriler için tez özeti nasıl yazılır yazımızı inceleyebilirsiniz.

Sık Yapılan Hatalar

Özetlerde en sık karşılaşılan hatalar arasında sözcük sınırının aşılması, özetin birden fazla paragrafa bölünmesi, ilk satırda paragraf girintisi kullanılması ve yalnızca araştırmanın amacının yazılıp bulgulara yer verilmemesi yer almaktadır. Anahtar kelimelerde ise çalışmanın başlığındaki sözcüklerin aynen tekrar edilmesi, beşten fazla anahtar kelime kullanılması ve anahtar kelimelerin büyük harfle başlatılması sık rastlanan sorunlardır. Türkçe ve İngilizce özetler arasındaki içerik farklılıkları da tezlerde dikkat çeken bir hatadır; iki özetin aynı bilgileri içermesi gerekmektedir.

Sık Sorulan Sorular

APA 7 özet kaç kelime olmalıdır?

APA Style özetin 250 sözcüğü aşmamasını önermektedir. Dergiler ve enstitüler farklı sınırlar belirleyebilmektedir.

Özet paragraf girintisiyle mi başlar?

Hayır. Özet tek paragraf olarak yazılmakta ve ilk satırında girinti kullanılmamaktadır.

Kaç anahtar kelime yazılmalıdır?

APA Style üç ile beş arasında anahtar kelime kullanılmasını önermektedir.

Öğrenci ödevlerinde özet gerekli mi?

APA Style’a göre öğrenci ödevlerinde özet genellikle gerekli değildir. Öğretim elemanı istediğinde özet eklenmektedir.